socio-cultural Development Studies

fa مطالعه‌ی علل اقتصادی- اجتماعی مؤثر بر پدیده‌ی تکدّی‌گری؛ مطالعه‌ی موردی در شهر مشهد Analysis of Socio-Economic Factors Affecting Begging In the City of Mashhad عمومى General پژوهشي Research این مقاله به مطالعه‌ی علل اقتصادی و اجتماعی تکدّی‏گری در شهر مشهد پرداخته‌ است. نویسندگان از رویکردهای جامعه‏شناختی و سیاست اجتماعی برای روشن‌شدن ابعاد مفهومی و نظری آن سود جسته‌اند و از روش کیفی و فنونی چون مصاحبه‏های عمیق و نیمه سازمان‏یافته و مشاهده‌ی وضعیّت ظاهری و شیوه‏ها و شگردهای تکدّی‏گری آن‌ها برای شناخت، تحلیل و جمع‏آوری اطلاعات استفاده کرده‌اند. پدیده‌ی تکدّی‏گری با دو دسته عوامل مشتمل بر مستعد کننده‌های محیطی و عوامل مستقیم اثر گذار مرتبط است که از طریق برانگیختن احساسات نوع‌دوستانه‌ی ترحم‏آمیز عمل می‏کند. یافته‏های پژوهش نشان داد که عوامل مهمی چون ماهیّت شهر مشهد از نظر مذهبی بودن و مهاجر‏پذیری و ویژگی‌های متکدّیان مانند وضعیّت جسمانی نامناسب، سطح تحصیلات پایین، نابه‌سامانی خانوادگی، فقدان قابلیّت‌های پایه‏ای و فقر و بی‌کاری آنان از عوامل تعیین کننده‌ای بودند که یک‌دیگر را تقویت می‌کردند و به بروز شرایط درماندگی و پذیرش نقش تکدّی‏گری انجامیدند. هم‌چنین مطالعه نشان داد که پذیرش نقش تکدیگری از طریق فرایند اجتماعی- روانی تحقیرکننده‌ی عزت‌نفس عادی شده و استمرار پیدا کرده است. بنایراین، برخلاف نظریاتی که متکدّیان را به بی‏همتی و رذیلت اخلاقی متهم می‌کند؛ براساس دستاوردهای این مقاله این‌ها علل مؤخر و ثانویه‏اند و فقر و درماندگی و متغیّرهای مرتبط نقش اساسی‏تر را در این فرایند ایفا می‏کنند. <o:p /> This paper studies socio-economic factors affecting begging phenomenon in the city of Mashhad. So, sociological and social policy approaches are used to clarify theoretical and conceptual dimensions of panhandling. Also, qualitative method and related techniques such as in deep and unstructured interviews and observation (of ways of begging) are used to collect the research data and information. The study is based on the argument that the phenomenon of panhandling is concerned with two groups of factors including indirect (environmental enabling) and direct (individual) ones. The research findings indicate that such factors as the very identity of the city of Mashhad from the point of view of religiosity and immigration as well as features of the very beggars such as having an unfavorable physical state, the low level of education, family unfavorable situation, lack of basic capabilities, poverty and unemployment were determinant factors that intensified each other and led to the emergence of inability state and to the acceptance of begging role. The latter is also enforced and sustained through a socio and psycho humiliating process. On the contrary of the prevailing perspective that blames beggars in moral degradation and lack of laziness, the paper concludes that poverty and insolvency and related variables play higher roles in this process.<o:p />   تکدّی‏گری, انحرافات اجتماعی, طرد اجتماعی, فقر Begging, Social Deviance, Social Exclusion. 39 70 http://scdsjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-2-16&slc_lang=fa&sid=1 Ali Shakoori علی شکوری shakoori@ut.ac.ir 100319475328460040 100319475328460040 Yes Hamid Motamedi حمید معتمدی 100319475328460041 100319475328460041 No